Nieuws
uit de Kop van Overijssel.
Noord
en Oost Nederland raken de grote coöperaties kwijt
Na Friesland Foods
verdwijnt nu ook de hoofdvestiging Agrifirm uit onze regio.Dat is
vooral voor Meppel een zware aderlating.
Bij Agrifirm werken veel mensen die in de Kop van Overijssel wonen.Nu
zal de productie in Meppel niet direct verdwijnen, maar het kantoor
personeel zou wel eens snel moeten verkassen naar Arnhem of Apeldoorn.
Agrifirm gaat
fuseren met de Cehave/Landbouwbelang.
De coöperatie
Agrifirm heeft 1050 werknemers, 900.000.000 omzet en 15.000 leden.
De coöperatie
Cehave/Landbouwbelang heeft 2100 werknemers, 1.200.000.000 omzet en
6.000 leden.Deze Cehave is van origine een Rooms Katholieke Brabantse
coöperatie die is ontstaan uit een fusie tussen de CHV in Veghel en
Landbouwbelang ui Roermond .
In het verleden is
er veel strijd geweest tussen de CHV in Veghel en CEBECO Rotterdam.
Agrifirm in Meppel
is ontstaan uit fusies van de noordelijke coöperaties CAF Friesland,
ACECO Groningen, CLC Steenwijk, CLM Meppel en nog wat kleinere coöperaties.
In deze regio was
de CLC bekend die voortkomt uit de Coöperatieve Landbouwbank
“Steenwijkerwold”,
die in elk dorp in de Kop van Overijssel en ZW Friesland wel een eigen
filiaal had. Boeren hadden het altijd over “De Baank”.
Agrifirm heeft
leden in Friesland, Groningen, Drenthe, Overijssel, Flevoland, Noord
Holland, Gelderland, Zeeland en Duitsland.
Cehave/Landbouwbelang
heeft leden in Noord Brabant, Limburg, België en Duitsland.Daarnaast
zijn ze actief in Polen, Hongarije en China.De export is wereldwijd.
De komende maanden
wordt bekeken wordt goed bekeken of het allemaal door kan gaan en of
de Nederlandse Mededingings Autoriteit daar mee akkoord kan gaan.
Een zuinige boer
zegt in deze moeilijke tijd:
Ïe moet’n de
cent’n zo stief in de buze emmen as haor op de kop en as koezen i de
bek”.
Boerderijdieren
en huisdieren in Nederland
Nederland heeft
voor een klein land verschrikkelijk veel dieren en daarnaast wonen er
ook nog eens16.500.000 mensen, een drukke boel dus allemaal.Wat hebben
wij zoal in onze stallen, woonhuizen en hokken? Nou dat zijn er heel
wat kijkt u maar, dat zijn;
11.740.000 varkens
4.000.000 koeien
400.000 paarden en
pony’s
3.500.000 katten,
populairste dier in 49 % van de gezinnen.
1.400.000 schapen
100.000.000 kippen
2.500.000 kalkoenen
4.500.000 vogels
4.000.000 nertsen
700.000 eenden
2.000.000 honden,
38 % van de gezinnen heeft een hond.
1.000.000 konijnen
400.000 andere
tamme knaagdieren
19.000.000
siervissen
4.900.000
kweekvissen
1.000.000
postduiven
1.000.000 overige
dieren
Totaal waren er in
2008 er circa 32.000.000 huisdieren
En hoeveel wilde
dieren zullen er nog niet zijn.
Zo moeten er in
Nederland per 2009 ook nog
circa 50.000 wilde reeën aanwezig zijn.
Als wij mensen en
dieren optellen dan zitten wij nu al op ruim 200.000.000 levende
wezens in Nederland.En dan hebben wij de in het wild levende dieren
nog niet eens meegerekend.
In Nederland stijgt
elk jaar het aantal gezelschapsdieren en hobbydieren.Er zijn ongeveer
32 miljoen gezelschapsdieren in ons land.Het aantal professioneel
gehouden landbouwhuisdieren zakt elk jaar.Het dus niet eerlijk om de
veehouders de zwarte Piet toe te spelen, want andere dierhouders
produceren ook de nodige mest.
Per gezin kosten
huisdieren gemiddeld € 250,--
Dikke
eiken kosten de boeren gras
De dikke eiken die
op de houtwallen staan hebben de boeren dit jaar geld gekost.De
laatste jaren blijven op houtwallen alle eiken staan.Zo’n eik zal
misschien later wel een mooie cent op leveren, dat weet ik niet.Feit
is wel, dat in de droge zomer en herfst veel water wegtrokken uit de
weilanden tussen de wallen.Meestal was de droogte ring net zo groot
als de kruin van de boom.Ik vraag mij ook af, of het niet beter is om
stuwen te plaatsen in Reune, Beek en Wheer.Dan houdt je tenminste het
regenwater een beetje vast.
Krap
100.000 veestallen in Nederland
Per 1januari 2009
waren er nog 99.917 stallen voor rundvee, varkens en pluimvee in
Nederland.Van al die stallen voldeden er 2,2 % aan de duurzaamheids
criteria.Dat zijn alle biologische veebedrijven.Van de stallen in de
melkveehouderij zijn er 1,7 % duurzaam en in de varkenshouderij 3,3 %.
TEN
BROEKE
Het boerengehucht
Ten Broeke is op de hedendaagse kaarten niet meer te vinden.Toch is
dit gehucht in de gemeente Steenwijkerland nog wel degelijk
aanwezig.Centraal in dit buurtschap staat het oude erve “Ten Broecke”.Deze
hofstede is nog te vinden in het schilderachtige dal de “Lage
Egge”.Aan de kronkelweg van Lage Egge liggen een prachtige
boerenhoeves waarvan “Ooster Bunzinge” wel
de aller grootste is.Ten Broecke ligt verder op en Wester Bunzinge aan
het eind rechts van die weg.Die boerderij is makkelijk te vinden want
daar ligt een meters grote kei naast de boerderij, die een eindje
verderop uit het land is gehaald.Ook de hoeve Eckaringhe of Ekkerdinge
hoort nog in dit rijtje thuis.Andere erves waren Oostenbringhe en
Oostenbroek. Al dit soort hoeve’s kwamen in 1382 al voor en er
huisden toen al erg vooraanstaande mensen.
Zo was o.a. Folkert
ten Broeke in 1387 een van stichters van de kerk in Thij.De van de
Broeckes deelden in Steenwijk en omgeving de lakens uit.Of het nu ging
over de aanleg van het Steenwijkerdiep of de sluis van Blokzijl,
overal waren ze erbij.
De beroemdste van
de Broecke was ongetwijfeld Berent ten Broecke, die later zijn naam
zou veranderen in Bernardus Pauludamus, die leefde van 1550-1663.Hij
was wereldreiziger en studeerde in Padua af als doctor in de filosofie
en de medicijnen.Hij keert later niet terug naar Steenwijk omdat hij
dat maar een roversnest vindt.Daarna werd hij stadsdokter in Zwolle en
Enkhuizen.Hij werd later wereldberoemd om zijn verzameling; zaden,
vruchten, houtsoorten,paradijsvogels, vissen, slangen,insecten,
schelpen, koralen, gesteenten, mineralen, wapens, kledingstukken,
godenbeeldjes, mummies, sierraden enz.
Ten Broeke lag bij
de stormvloed van 1825 midden op de waterlijn, want het water kwam
toen op 2,5 meter boven NAP te staan.Ten zuiden van Ten Broeke lag de
Groenestee polder.
De oude boerderijen
hebben een prachtig zicht op het laagland en het Steenwijkerdiep.Aan
de zuidkant liggen ook geen houtwallen naar aan de noordkant zijn er
genoeg.Het gebied maakte altijd deel uit van de Ooster Lage Egge.
Suiker
uit de Kop van Overijssel
In
de rode mangels
Toen in de
schooljaren (1942-1955) door de landerijen van ’t Wold naar de
polder liep, dan kwam je in herfst heel wat akkers tegen met “
oranje/rode mangels”en “gele knollen”.Ik verwonderde mij erover
dat wij die niet hadden en vroeg mijn vader om uitleg.”Op het Wold
loop’n ze nog achter” antwoordde hij.”Die mangels en gele
knollegies binn’n olde rassen en lever’n vuul te weinig op en er
zit ook vuul te weinig voeding in voor de koen’n”.Dat klopte, want
thuis verbouwden waarvan de biet geel/groen was.De opbrengst was
toentertijd in de polder al 80 ton per bunder.Daarnaast verbouwden wij
nog suikerbieten.
Suikerteelt
in Europa nog erg jong
De
suikerbietenteelt was toen nog vrij jong en stamt uit de tijd van
Napoleon.In 1750 had een Duitse scheikundige Margraf al aangetoond dat
er in mangels een klein beetje suiker zat.In 100 waren ze zover dat er
in Silizië een eerste suikerfabriekje kon worden gesticht.Napoleon
trachtte deze nieuwe teelt zoveel mogelijk te bevorderen en
verplichtte alle bezette landen om suikerbieten te verbouwen.Nederland
moest in 1813 verplicht 10.000 hectare bieten verbouwen.Deze
suikerbietenteelt mislukte volkomen.Pas 40 jaar later zou de teelt
weer opgepakt worden.Nederland was op het gebied van de landbouw tot
1940 een achterlijk land.
Tot die tijd
modderde Nederland maar wat aan met zijn oude bietenrassen, zoals op
Steenwijkerwold.De polderboeren brachten de nieuwe rassen naar de
polders en vanaf die tijd ging het goed met de
suikerbietenteelt.Nieuwe rassen “beetwortelen” kregen een steeds
hoger suikergehalte.Ook de techniek om suikerbieten te oogsten is
sterk verbeterd.Zo is Agrifac in Steenwijk de producent van de beste
bietenrooimachines ter wereld.Daar maken ze rooiers die wel 12 rijen
gelijk kunnen rooien.Die machines verkopen ze dan ook over de hele
wereld.
De suikerindustrie
is inmiddels uitgegroeid tot een uiterst hoogwaardige
landbouwactiviteit.
Nederland heeft
13.500 suikerbietentelers, die met z’n allen 73.000 hectare
suikerbieten hebben.Gemiddeld halen ze vanaf een hectare 64 ton
suikerbieten, wat goed is voor ruim 11 ton suiker.Mangels worden
nauwelijks meer verbouwd, in 2006 nog maar 350 hectare.
Vergadercultuur
kost Nederland miljoenen
Het steeds maar
vergaderen en daaraan verbonden nutteloze autokilometers kosten
Nederland miljoenen.Veel directeuren en managers vinden autorijden
prachtig en is een prachtige vorm van inkomen.Deze mensen mogen hoge
kilometerkosten ( soms wel €0,80) declareren en een vergadering van
bijvoorbeeld 20 van zulke dure mensen kost een vermogen.Aan
kilometerkosten kost dat €4.800,
aan eten en drinken €1.500, aan arbeidsloon €10.000, totaal dus
€16.300.In veel gevallen is zo’n vergadering gewoon een
bijeenkomst omdat bijvoorbeeld gewoon het gebruik is om elke week of
om de veertien dagen te vergaderen.Een opbrengstloze vergadering kost
in zo’n geval gewoon €16.300 plus de nodige milieu belasting van
het brandstof gebruik.Zou zo’n vergadering per telefoon of computer
doen dan heb je alleen te maken met wat telekosten en arbeidsloon.
Enige
voorbeelden uit de praktijk
Een collega en ik
volgden bij Cebeco een marketingman en een fotograaf
/filmer/tentoonstellingsbouwer op.Deze mensen reden elk jaar 140.000
kilometer voor de zaak.Met al dat autorijden zit er dus een dure
kracht uren niets te doen en dat was mij een doorn in het oog.Wij
brachten dat terug tot 7.500 km per jaar.Door fotowerk te combineren
met teksten schrijven en te vergaderen via de telefoon konden wij dit
allemaal besparen.
Toen onze directeur
en verkoopleider dat zagen dachten zij, nu kunnen wij wel wat meer
kilometers rijden.De leiding moet dus wel het goede voorbeeld geven.
Mijn zoon, die in
buitenland directeur was van een aantal fabrieken, reed nooit
zelf.Daar ben ik veel te duur voor zei hij dan.Hij werkte altijd in de
auto en zijn chauffeur dit conciërge of bewakingswerk.
Een ander voorbeeld
zijn de verzekeringsagenten.Vroeger kwamen ze allemaal bij je thuis en
nu doen ze alles per telefoon of E-mail.
Vergaderen
is oudbollig en grotendeels achterhaald
Veel vergaderingen
bestaan alleen maar uit een groot aantal plichtbewegingen.Het
uitvoerig voorlezen van de notulen van de vorige keer is zo’n plicht
beweging om de tijd door te komen.In de vergadercultuur is de laatste
50 jaar helemaal niets verandert, de tijd is er in veel gevallen
gewoon stil blijven staan.Het is een van de nadelen van de
democratie.Er wordt veel heen en weer gepraat, maar er worden weinig
besluiten genomen.Iedereen bemoeit zich overal mee, maar er is er
meestal maar een die het werk uitvoert.
Het belangrijkste
is meestal, de borrel na afloop.
Nederland het land van de scheten
De Universiteit van
Sydney, Australië heeft een onderzoek gedaan.Hierbij bleek dat de
100.000.000 schapen in dat land grote milieu vervuilers waren.Dit in
vergelijking met Kangoeroes.Volgens de onderzoekers drinken Kangoeroes
maar 1,5 liter per dag en schapen wel 12 liter.Ook eten schapen wel
drie keer zoveel.De schapen zouden zoveel methaangas produceren dat
het land het meest vervuilende land in de wereld zou zijn.Volgens mij
is dat onmogelijk.
Hoe
zit dat in Nederland
Nederland heeft ook
heel wat “scheetproducenten”zoals:
16.500.000 mensen
11.740.000 varkens
4.000.000 koeien
400.000 paarden en
pony’s
3.500.000 katten,
populairste dier in 49 % van de gezinnen.
1.400.000 schapen
100.000.000 kippen
2.500.000 kalkoenen
4.500.000 vogels
4.000.000 nertsen
700.000 eenden
2.000.000 honden,
38 % van de gezinnen heeft een hond.
1.000.000 konijnen
400.000 andere
tamme knaagdieren
19.000.000
siervissen
4.900.000
kweekvissen
1.000.000
postduiven
1.000.000 overige
dieren
Totaal waren er in
2008 er circa 32.000.000 huisdieren
En hoeveel wilde
dieren zullen er nog niet zijn.
Zo moeten er in
Nederland per 2009 nog circa 50.000 wilde reeën zijn.
Als wij mensen en
dieren optellen dan zitten wij nu al op 152.640.000 levende wezens in
Nederland.En dan hebben wij de in het wild levende dieren nog niet
eens meegerekend.
Nederland is dus
superdicht bevolkt en dus veel vuiler dan Australië zou ik zeggen.
Australië heeft
20.600.000 inwoners en het land is maar liefst 186 zo groot als
Nederland.
In Nederland stijgt
elk jaar het aantal gezelschap- en hobbydieren.Er zijn ongeveer 32
miljoen gezelschapsdieren in ons land.Het aantal professioneel
gehouden landbouwhuisdieren zakt elk jaar.Het dus niet eerlijk om de
veehouders de zwarte Piet toe te spelen, want andere dierhouders
produceren ook de nodige mest.
Per gezin kosten
huisdieren gemiddeld € 250,--
Lute Bouwer.
